Een ander Kerstverhaal

Zoals u wellicht weet, lieve lezer, is ons Kerstfeest een door Romeinse keizers samengevoegd zonnewendefeest van verering van de godin Mithra en het vieren van de geboorte van Jezus.
Ook al is het waarschijnlijk dat de geboorte van Christus niet heeft plaatsgevonden in de winter tijdens de zonnewende, een algemeen midwinterfeest met voor ieder wat wils, kwam goed uit; dan hadden Christenen en alle anderen een gezamenlijk feest, en dat zou de eenheid en de rust in het rijk ten goede komen.
Ook is er in de traditie veel toegevoegd aan de Bijbelse beschrijving van de gebeurtenissen rondom de geboorte van Jezus, Zo zijn er bij voorbeeld geen os of ezel te vinden bij de kribbe. Als resultaat van deze buiten-Bijbelse toevoegingen is de viering van Jezus’  geboorte tegenwoordig misschien nog heidenser dan in het begin.


Maar hoe zit het dan wél?

Ik kreeg een keer een appje van iemand met het volgende verhaal. En dat heeft me aangesproken en geïnspireerd om open te staan voor andere gezichtspunten dan de traditionele.
De inhoud van dat appje volgt hieronder als inleiding op mijn verhaal erna, dat gedeeltelijk op de veronderstellingen in dit appje is gebaseerd.

Nieuwsgierig? Lees verder over Miriam en Jozef, over Sukkot, de reisduur van Nazareth naar Bethlehem en van het Oosten naar Bethlehem, en meer aspecten van het Kerstverhaal.


Inleiding

Door Agnès Laurey

De profetische betekenis van het verhaal is dat Jezus werd geboren op het Loofhuttenfeest, een oogstfeest. Dat het levende Brood werd geboren in Bethlehem, het broodhuis, in linnen werd gewikkeld en in een broodbak werd gelegd.

Het enige dat Lucas vertelt is, dat Jezus in een ‘kribbe’ lag en in doeken was gewikkeld. De evangeliën zeggen niets over een stal, niets over een os en een ezel. Hoewel men tegenwoordig juist het woord ‘stal’ gebruikt om aan te geven dat Jezus geboren zou zijn in armoede en als pasgeboren baby niet welkom was. Wel noemen zij met nadruk de ‘kribbe’.

We hebben het woord ‘kribbe’ nadrukkelijk tussen aanhalingstekens geplaatst, omdat het een verwarrende vertaling van het Griekse woord is dat in de grondtekst gebruikt wordt. Het Griekse woord ‘phatne’ dat hiervoor gebruikt is, komt van het woord ‘pateomai’ en betekent ‘om te eten’. Een ‘phatne’ is het woord voor een houten bak, dat inderdaad gebruikt zou kunnen worden als een kribbe, een voederbak.
Toch is dit niet het eerste waar een Jood aan zou hebben gedacht in die tijd. Joden maakten namelijk gebruik van houten bakken om voedsel in te bewaren. Vooral brood werd in die tijd bewaard in houten bakken.
Een broodbak met een zuivere linnen doek

Hoe kwam Jezus dus op aarde?
Volgens Zijn eigen woorden ‘als het levende brood’. Zoals brood behandeld werd, werd Jezus behandeld tijdens Zijn geboorte. Je zou dus kunnen lezen dat de engelen eigenlijk zeggen: je zult Hem vinden, toebereid als het levende brood. Jezus is niet gekomen als voer voor dieren, maar als levend brood voor mensen!
“Wat betreft het feest der Tabernakels (Loofhuttenfeest), heeft God bevolen dat Israël het volgende in acht zou nemen. Ze moesten een tijdelijke verblijfplaats bouwen die een ‘sukkah’ (loofhut) genoemd werd en daar acht dagen in wonen (Leviticus 23:34-43). Deze ‘sukkah’ moest naast het huis gebouwd worden met slechts de basisbenodigdheden en voedsel voor acht dagen. Het voedsel werd dan, in een kist of krib, in de hut geplaatst.” De King James-vertaling noemt deze houten bak een ‘manger’ (De Nederlandse vertaling noemt het een krib). (Vertaald uit: Messiah’s Conception and Birth, IV Birth of Yeshua, geschreven door David M. Hargis.)

Nu blijft nog staan de tekst: ‘omdat er voor hen geen plaats was in de ‘herberg’ (Lukas 2:7).
Als wij, westerlingen, denken aan een herberg, dan denken we aan een huis waar je kamers kunt huren voor één of meer nachten. Voor de Joden uit die tijd was dat niet zo.
Hier wordt het Griekse woord ‘kataluma’ dus vertaald met ‘vertrek’ of nog beter: ‘gemeenschappelijke ruimte’. Omdat het hier om grote gemeenschappelijke ruimtes ging en niet om kleine privé-gedeeltes, is het ook niet zo vreemd dat een bevallende vrouw daar niet zomaar tussen kon zitten. Zeker voor een Jood is dat onmogelijk, omdat een vrouw die bevallen is volgens de wet (Leviticus 12) onrein is. Voor een dergelijke vrouw was er dus geen plaats in de gemeenschappelijke ruimtes. Ook al zouden er maar drie gasten zijn geweest, zelfs dan zou ze niet toegelaten worden in de gemeenschappelijke vertrekken

Vaak als ik de tekst las in Lucas 2:12: “En dit zij u het teken: Gij zult een kind vinden in doeken gewikkeld en liggende in een kribbe”, heb ik mijzelf altijd afgevraagd: “Wat is toch dat teken?” Een teken strekt zich veel verder dan een aanwijzing. Een teken laat een achterliggende gedachte zien. Ik had er dan ook altijd een gedachte bij, zo van: “Jezus wordt toch niet tussen het vee geboren?”

Ook een bijzonder gegeven is dat Jezus geboren is in de stad van David, ‘Bethlehem’, wat broodhuis betekent. Hij die de zoon van David wordt genoemd wordt ook nog eens in dezelfde stad geboren, in het Broodhuis, liggende in een broodbak.

– Agnès Laurey –


Hoofdstuk 1

De zon verdween bijna achter de bergen. Het was nog maar een paar kilometer, maar wat werden die kilometers toch lang!

Al drie dagen waren ze onderweg. Morgenmiddag hoopten ze dan vóór zonsondergang, want dan zou de speciale sjabbat (1) beginnen, eindelijk hun bestemming te bereiken. Wat een afmattende reis!

Een half jaar geleden was de reis naar Gibeon (2) toch minder inspannend geweest, hoewel het een tocht was van 133 km. Miriam (3) was toen nog maar 3 maanden zwanger. Díe reis hadden ze nét binnen drie dagen gered.
Wat waren haar oom, en vooral haar tante, blij toen ze het jonge stel verwelkomden!
Haar tante was zó blij dat ze spontaan een lied zong en haar 6 maanden oude baby meedeed in haar buik!

Wat hadden ze fijn bijgepraat. Het hele verhaal, van Zacharja (4) die zijn tong verloren had terwijl hij dienstdeed. Wat gênant! Van de boodschap die hij kreeg dat ze een zoon zouden krijgen. Onmogelijk toch?! Ze waren daar toch al véél te oud voor?
Ze hadden het samen gehad over dat oude verhaal van Sara die in de lach schoot, maar toch maar mooi de moeder werd van hun héle volk!
De Engel die ze dat vertelde diende dezelfde God; Hasjem (5), de Naam van de Aanwezige, de Onveranderlijke, wat Hij toen deed, kan Hij dan nu toch ook nog?

En zo werden ze op een leeftijd waarop anderen al lang opa en oma waren, tóch nog vader en moeder! En ja, de engel die het bericht kwam brengen in de tempel vertelde óók dat het maar tijdelijk zou zijn; Zacharja’s zwijgzaamheid. Gelukkig maar.  Elizabeth zag er zó naar uit, naar dat moment! Maar ze zag er óók als een berg tegenop; ‘een kind baren met mijn oude lichaam’ zei ze, ‘Hasjem zal me moeten helpen, maar ik vertrouw er wel op, hoor. En om dan naast het huiltje van de baby zijn vader weer te horen praten; ik ben benieuwd wat hij zal zeggen, hij zal zijn zoon zijn naam geven: Hasjem vol van genade, Johannes is zijn naam.’


Nu was Miriam bijna uitgerekend en de tocht was ook nog eens 13 km langer. Ze kón niet meer.
Eindelijk vonden ze een onderkomen voor de nacht. In het dorp was men druk met de voorbereiding voor het feest.
Ja, morgenavond bij zonsondergang zou het losbarsten; het mooiste feest van het jaar!

Morgen de laatste etappe van hun ‘vierdaagse’ voetreis. Gelukkig had Jozef de ezel van het werk mee kunnen nemen; het lastdier dat gebruikt werd in de bouw waarin Jozef en zijn vader Jacob werkten. Die dagen zo tussen Yom Kippoer (6) en Sukkot (7) was er toch niet veel werk, dus dat kwam goed uit. Maar natuurlijk ging Miriam sowieso vóór het werk!  Jacob, had de ezel nog voorzien van een zacht comfortabel zadel waarop Miriam kon rusten onderweg. Jozef was jong en sterk, zoals de meeste bouwvakkers, en zo konden ze toch aardig opschieten deze reis. Maar voor Miriam was het evengoed afzien op dat schommelende dier.

Bij aankomst was er gelukkig nog een plekje in de kataluma (8), het dorpshuis zeg maar, ook al was het maar een kleine accommodatie. Benieuwd waar ze morgen terecht zouden komen. Ja, het ging erom spannen, het was niet alleen de te verwachten drukte voor Sukkot, maar ze moesten ook nog naar de burgerlijke stand om in te schrijven. En er waren nogal was families die hun roots hadden in Bethlehem!

De volgende morgen zag de wereld er weer een stukje vrolijker uit. De vogels zongen het hoogste lied, op het land wiegden schoven gemaaid graan in het ochtendwindje dat de dauw verdreef. De blauwe bergen in de verte werden al wat groener en het rumoer van de omgeving vertelde hun dat het tijd werd voor de laatste etappe. O, wat zag Miriam uit naar een plekje om daar uit te rusten. En ja, ze was zowat uitgerekend. Het moest dus wel een veilige plek zijn met liefst wat privacy. Het zou nog spannend worden.

Jozef bond de bagage op de ezel en tilde Miriam erop. Zo, ze zat goed. Nee, lopen ging écht niet meer. Met Jozef aan de leidsels zette het dier zich in beweging, stap voor stap, vandaag gelukkig nog maar 30 km, een paar kilometer minder dan de afgelopen drie dagen.

Het ging heuvel op, heuvel af. Steeds weer een ander panorama. De zon was zijn hoogste punt al een paar uur geleden gepasseerd.
Toen ze de top van de zoveelste heuvel bereikten hielden ze toch even stil.
Voor het ontvouwde zich een panorama van de vruchtbare velden van Efrath (9).
Welige vegetatie, bosschages, afgewisseld met groen gras, aangekleed met wit, bruin en zwart van schapen, koeien en geiten en duizend kleuren bloemen.

Hier hoedde David de kuddes van Jesse (10). Hier versloeg hij leeuwen en beren. In gedachten ging Miriam 27 generaties terug.
Ze zag het voor zich. Al zijn broers, een voor een bij de oude profeet Samuel op audiëntie. Samuel die het ook niet meer wist. Er móest nóg een zoon zijn. En die knappe jonge knul met zijn rossige krullenbol en zijn herdersstaf; díe moest het nou nét zijn!

En wat voor tafereel er daar, in die velden, de komende nacht zou verschijnen, en vooral bóven die velden? Als ze dát geweten had!


Bethlehem was druk!
Iedereen was bezig de laatste hand te leggen aan de soeka (11). Mensen liepen heen en weer met takken, bladeren en stokken voor het frame. Iemand met een grote rol linnen kleden struikelde bijna over een steen. Kinderen renden opgetogen door elkaar: ‘Vannacht mogen we in de soeka slapen, hiep hoi!’ Ieder gezin maakte zijn eigen bouwsel, de een nog mooier dan de ander.

Miriam kreunde zacht, ze wilde geen paniek veroorzaken bij Jozef, die jongen had het al lastig genoeg.

Jozef hield de ezel stil. Waar konden ze terecht?
Hij vertrouwde op de spreekwoordelijke gastvrijheid van de Judeeërs. Hij sprak een vriendelijke man aan, zo te zien ook een bouwvakker, net als hij.
‘O, ja hoor, plek zat in de soeka.’ Jozef begon al vertrouwen te krijgen in een goede afloop toen de man hem vroeg:
‘Die ezel, is die van jou?’
‘Jazeker,’ antwoordde Jozef, ‘en mijn vrouw zit erop. Het zou voor haar vooral fijn zijn.’
Voordat Jozef zijn veronderstelde collega wilde bedanken viel hij hem in de rede:
‘Sorry, maar je vrouw, dat gaat niet. Niet in haar toestand. Misschien verderop. Zeg maar dat ik het gezegd heb. Sorry, ik moet verder.’
De man draaide zich om en negeerde Miriam en Jozef verder.

Ontmoedigd, maar vastberaden sprak Jozef een vrouw aan die er nogal zorgzaam uitzag. Ook zij aarzelde en met een blik op Miriam zei ze: ‘Toch maar beter van niet, stel dat de kinderen vannacht wakker worden als er met je vrouw iets gebeurt, ze zouden ervan schrikken.’

De derde keer was het een oudere dame. Zo iemand die als baker meerdere buur- en kleinkinderen op de wereld geholpen moest hebben.

Ze was heel vriendelijk.

‘In de kataluma zul je niet binnengelaten worden in deze toestand, maar er is een reserve soeka! Daar kun je wel terecht. Er heeft nog niemand aanspraak op gemaakt.’

Ze wees de weg: ‘Voorbij het derde huis links het pad omhoog en dan aan je rechterhand. Er is daar vast wel iemand die je verder helpt. En je vrouw? Hoe ver is ze?’

 ‘Ze is eigenlijk al uitgerekend.’ Zei Jozef.
‘Nou zeg, spannend hoor. Als je hulp nodig hebt; ik ben Sifra en ik woon daar, in dat kleine huisje met die gele klimroos.

Ik kom vanavond wel wat doeken en zo brengen. Als het goed is, is er een schone phatne (12). Dan kun je daar je baby in leggen, dat is lekker warm.’ De oude dame verdween richting haar huisje-met-de-gele-klimroos.

Jozef nam de leidsels weer ter hand en volgde het pad links voorbij het derde huis.
En inderdaad, bovenaan het steile pad aan de rechterkant stond een lege soeka.
Een man gooide net een laatste palmtak op het dak en keek Jozef onderzoekend aan.

‘Wij komen uit Galilea, we moeten ons hier inschrijven, vandaar dat we niet konden wachten tot de baby er was.’ Het klonk bijna verontschuldigend, zoals het eruit kwam bij Jozef.
‘Nou, dan heb je geluk dat deze soeka nog leeg is. Ik zou zeggen; ga lekker naar binnen. Enne, succes met je vrouw. Zal niet lang meer duren zeker?’

Jozef haalde stro en maakte een bed. Hij legde zijn mantel erop en hielp Miriam van de ezel af, zodat ze even de benen kon strekken. Miriam pakte de plunjezak uit; de eerste benodigdheden voor een eventuele bevalling had ze meegenomen. Je weet maar nooit.

Toen ze net gesetteld waren verscheen Sifra voor de ingang met een deken en doeken voor in de phatne. Haar ervaren oog was het niet ontgaan dat Miriam op het punt stond te bevallen.

‘Ik heb de buurman gezegd dat hij een extra phatne moet brengen, een gevulde, met vers brood. Morgenochtend zet hij die voor de deur. En als er wat is, Jozef, je weet waar ik woon. Wens jullie een rustige nacht.’
Weg was Sifra en Miriam liet zich met een zucht op het bed zakken.

Nu de belangrijkste dingen geregeld waren; onderdak, een bed en brood, kon ze eindelijk tegen Jozef zeggen dat ze weeën had. Toch nog overrompeld door haar mededeling schoot de adrenaline omhoog in Jozefs lijf.
‘Wat nu?’
‘Kalm maar joh, het komt wel goed, je denkt toch niet dat Hasjem zijn Zoon zonder moeder laat opgroeien. Hij zal erbij zijn en het zal goed gaan. Ga nog even lekker slapen. Ik roep je wel als er wat aan de hand is. En Sifra is er ook nog hoor, als je van je stokje mocht gaan.’

Jozef moest lachen om de humor en de rust die zijn lief uitstraalde. Ja, dáárom was hij zo gek op haar. En dáárom had hij het ervoor over gehad; de schande die er misschien aan vast zat. Met of zonder kind, hij zou altijd van haar houden, zelfs als niemand zou geloven hoe het écht zat!

Miriam sloot haar ogen en haalde diep adem in en pufte weer uit.
Spannend vond ze het wel; moeder worden, maar o, wat een voorrecht!

En Jozef? Die kon niet slapen. Zijn gedachten draaiden rondjes; die engel, wát een ervaring! En dan dat moment dat Miriam het vertelde; het bloed dat in zijn tenen zakte van verbijstering en onzekerheid. Was dit écht waar, of was ze verleid, of erger; verkracht? Gelukkig had die engel hem gerustgesteld, want ánders? Ja, anders had hij niet verder willen leven, niet mét, en niet zónder zijn Miriam!

Weer zo’n kreuntje, maar nu harder, en sneller.
‘Moet ik Sifra halen?’
‘Nee hoor, als ik denk dat dat nodig is, zeg ik het wel. Schat, ik hou van je. Ik verlang er zó naar, je vrouw te worden! Jij wordt beslist de allerbeste vader voor Jeshua (13), en hopelijk ook voor zijn broertjes en zusjes als Hashem die wil geven.’

Weer een kreuntje.
‘Zal ik toch maar..?’
‘Nee joh, ik heb de beste hulp van de Vader van deze jongen en bovendien heb ik jou toch? Misschien kun je een steen bij de buren in dat vuur leggen om de phatne voor te verwarmen.’

Jozef was al weg. Daar lag een steen, ongeveer zo groot als een brood. Die moet ik hebben, dacht hij en legde hem vlak bij het vuurtje dat aan de overkant brandde.


Hoofdstuk 2

De stilte van de heldere nacht werd zachtjes doorbroken door het huiltje van een pasgeboren baby. Maanlicht viel door een kier van het gordijn dat Jozef voor de deuropening van de soeka (14) gehangen had. De deken die Sifra had gebracht kon daar mooi voor gebruikt worden. Zo hadden ze meer privacy.

Moeder sliep, uitgeput na de krachttoer die ze had geleverd. Vader keek vol liefde neer op Zijn Zoon. Zijn eniggeboren zoon, die, om de wereld te redden van de god-verlatenheid bereid was mens te worden. Hiervoor zou Hij lijden. Het eerste was hongerlijden. De baby huilde wat harder. Moeder werd wakker. Bonus papa legde hem voorzichtig aan bij mama. Mama’s warmte was fijner dan de warmte van een voorverwarmde steen in zijn bedje in de phatne.

Die phatne was tijdens Sukkot de broodbak in de soeka. Zoals het brood in fijn linnen gewikkeld daarin werd bewaard, zo had Jeshua daarin geslapen. Ruim 30 jaar later zou Hij zichzelf kenbaar maken als het levende Brood; eeuwig leven voor wie dát Brood eet. Hoe kon Jozef dát weten toen hij het stro en de linnen doeken schikte tot een heerlijk zacht babybedje?

Jeshua sliep weer aan mama’s borst.
Jozef, een beetje onbeholpen, verschoonde zijn bonuskindje. Wat was het toch een wonder: zo’n klein nieuw mensje, compleet met alles erop en eraan; tien teentjes, tien vingertjes, zo klein dat zijn kleine handje niet eens Jozefs pink kon omvatten. Vertederd en heel voorzichtig legde hij de baby weer in zijn nog warme bedje.

Hij móest even naar buiten. Éven een luchtje scheppen. Het was allemaal zó vreemd! Liever had hij een zware kruiwagen tegen een heuvel opgeduwd, of een dak gebouwd met zware balken. Maar deze drie kilo menselijk leven waren zó anders, op een bepaalde manier nóg zwaarder.

Het begon door te dringen; die drie kilo waren niet alleen menselijk, maar óók Goddelijk leven! Dit besef maakte de sterke stoere bouwvakker zó klein!
Een schietgebedje kwam spontaan bij hem op: G’d (15) van Israël, Uw Kind! En míj geeft U voor hem de verantwoordelijkheid? Nooit! Nooit kan ik die alléén dragen! U móet me daarbij helpen!

Jozefs oog viel op een steen. Bijna struikelde hij erover. O ja, hij keek rond en zag even verderop de nog gloeiende resten van het vuur van gisteravond. Hij raapte de steen op en gooide hem erop. Vonken spatten op. Met een stok porde hij de gloeiende restanten van het vuur op zodat de steen goed warm werd. Warmte voor Jeshua.

Jozef keek omhoog naar de sterrenhemel. Wat prachtig en indrukwekkend toch altijd weer, dacht hij. Hij moest denken aan Abraham, die een belofte kreeg. Zóveel nakomelingen als er sterren zijn; óntelbaar! Al die nakomelingen bij elkaar opgeteld, was die belofte al vást wel uitgekomen, en ook die andere belofte: door u zullen alle mensen gezegend worden; door de Messias, de grote nakomeling van David, uit de stam van Juda, de zoon van Israël, de zoon van Yitzak, de zoon van Abraham, die nu geboren was. En eens zal Hij Koning van Israël zijn! Wat groot, dit alles!


Buiten Bethlehem was de schaapskudde in diepe rust. Er waren er veel, nu met Sukkot.
De eigenaren hadden hun herders opgedragen de kuddes zo ver mogelijk richting Jeruzalem te drijven. Tijdens sukkot konden er goede zaken worden gedaan. De stroom pelgrims die voor het feest van ver naar de Godsstad kwamen konden niet allemaal hun eigen offerdier meenemen op reis. Ze kochten dan een dier in de buurt; dat was goed geld voor de eigenaren van de kuddes! En voor een paar centen waren er altijd wel jongens te vinden om ’s nachts op de dieren te passen.

Ze hadden een vuurtje gemaakt. De nachten waren al koud, zo in het najaar. Ze vertelden elkaar sterke verhalen over het verjagen van wilde dieren.

‘Maar een leeuw heb je zeker nooit gezien hé?’
‘Nee, maar wel een beer. Ik dacht dat ’ie op een schaap afging, maar hij schuurde alleen z’n rug tegen een boom. Dan lijkt zo’n beest écht groot!’

‘Nou, maar ik heb wel een keer oog in oog gestaan met een wolf. Zúlke tanden had ’ie!’ En de jongen maakte een gebaar met zijn handen we 20 centimeter uit elkaar.

‘Overdrijven kun je beter dan schaapjes tellen.’ Lachte een ander.
Ze porden het vuur nog eens wat op.
‘Wat duren die nachten toch lang.’ Zuchtte weer iemand anders. ‘Ik wou dat het weer licht werd.’

Alsof het een antwoord was op zijn verzuchting wérd het licht! Maar het was nog véél te vroeg! Ze schrokken zich een hoedje! Dit kán helemaal niet! Ze wreven in hun ogen. Ja, écht! Het werd licht!

Opeens stond er een lichtende figuur bij hen. Ze schrokken zich te pletter!
Wat is dát! Wie is dat? Zou het écht? Zou dat kunnen; een engel? Een engel van G’d? We hebben toch geleerd dat je dan sterven kan? Ze werden er bang van!

‘Niet bang zijn!’

En die engel praat zomaar tegen ons? Wij zijn toch helemaal niet belangrijk!

‘Ik heb goed nieuws voor jullie. Nieuws dat belangrijk is voor iedereen. Nieuws waar je blij van wordt! Jullie verwachten toch de Messias? Nou, die is vannacht geboren! In Bethlehem nog wel, hier vlakbij! Is dát geen goed nieuws? Ga zelf maar kijken. Hij ligt niet in een wieg of ledikantje, maar in een phatne, als een brood gewikkeld in linnen doeken.’

De herders waren met stomheid geslagen; De Messias? Niet over een paar eeuwen, niet over een paar jaar, maar nú? Niet te gelóven! Whauww!

Hun stilte werd doorbroken door een prachtig, hemels gezang. Een heel engelenkoor had zich bij de boodschapper-engel gevoegd. En wat klonk het práchtig! Het was of die engelen zich niet konden inhouden van verbazing en nieuwsgierigheid. De onzienlijke G’d, die ze doorlopend dienden, maar Wiens afspiegeling nu wél zichtbaar was geworden als het Brood dat uit de hemel afkomstig is!

De herders konden verstaan wat ze zongen: ‘Eer aan G’d in de hemel – vrede op aarde – in mensen G’ds welbehagen. Glorie aan G’d – de Messias brengt vrede!’

Eindelijk van die Romeinen af?! De gedachten tolden rond in het hoofd van de herders.
Een welbehagen in mensen? Ook in ons? Ja, waarom zouden ze het ons ánders zijn komen vertellen, en dan nog met zo’n schitterend optreden?

‘We gaan kijken!’ Zeiden ze, bijna allemaal tegelijk.


Wat Jozef nou voor licht zag toen hij naar de sterren keek? Het was wel héél vreemd! Zó helder, en dan dat geluid in de verte! Alsof een prachtig koor een heerlijk lied zong.
Even later gewoon weer de sterren. Het moest een droom geweest zijn, maar zó echt!

‘Jozef!’ Klonk het zachtjes uit de soeka. Meteen was hij weer in het moment.
‘Ja schat, ik kom eraan. Even een nieuwe warme steen in zijn bedje leggen.

Zachtjes kwam Jozef de soeka weer binnen en ruilde de afgekoelde steen om voor een warme. Schudde het stro wat op, verschoonde de linnen doeken en nam Jeshua over van Miriam, verschoonde hem en legde hem weer in zijn warme bedje. Bijna meteen sliep de Messias weer in. Zou hij dromen van de hemel, van toen Hij nog bij Vader was?

De dag was aan de lucht. Rode, roze en gele kleuren tekenden zich af tegen het lichter wordende blauw van de heldere lucht die boven de slierten dauw uitkwam. Opnieuw een prachtige dag!


Het was nog vroeg; nog niemand op straat. Maar toch… voetstappen, haastige voetstappen, en het leken wel voetstappen van een grote groep mannen. Ze kwamen dichterbij. Wie zouden dát nou zijn? Wat zouden die hier zoeken, dacht Jozef. Net toen hij buiten wilde kijken zag hij ze aankomen.

‘Hehe, u bent de eerste hier die wakker is, lijkt het wel.’ Sprak de eerste herder Jozef aan.
‘Wat zoekt u hier dan, zo vroeg in de ochtend?’

‘Wij zijn op zoek naar de Messias, klinkt misschien vreemd, maar wij hebben van een engel gehoord dat die vannacht geboren zou zijn, hier in de stad nog wel. En die engel zei er nog iets bij, over een teken of zo, hij zou niet in een wiegje liggen maar als een brood in de phatne. Weet u hier iets vanaf?’

Jozef was sprakeloos.
Hoe was dát nou mogelijk! Een engel? Ja, natúúrlijk! Hij is de Zoon van God! En die heeft zo zijn boodschappers natuurlijk.

‘Ik denk dat ik begrijp wat u bedoelt.’ Bracht Jozef er na een paar tellen uit.
‘Inderdaad. Die engel heeft gesproken over onze baby. Ik zal even kijken hoe de situatie binnen is, dan kunnen jullie zo komen kijken.’

Jozef sloop naar binnen.
‘Je hoeft niet zo zachtjes te doen hoor; ik ben toch al wakker.’ Zei Miriam.
Jozef deed de deken die dienstdeed als deur opzij, zodat de herders Miriam en Jeshua konden zien. Daar lag Hij, de Messias van Israël, in die broodbak, lekker te slapen.
De herders, die zulke sterke verhalen konden vertellen, werden er stil van. Er hing een sfeer van verbazing, verwondering en heilige eerbied, een hele poos.

Ineens draaide de voorste herder zich om naar zijn maats en zei: ‘Hier hebben we nou eeuwen op gewacht. Dit moet iedereen weten!’

Ineens waren ze weer vól energie, die anders zo rustige herders. Met een ruk stonden ze op uit hun gehurkte houding en na een vluchtige groet verdwenen ze in de ontwakende stad. Ze verspreidden zich en klopten aan, óveral!
‘Goed nieuws! De Messias is geboren! Hier! Hier in Bethlehem! Hasjem heeft aan ons gedacht!’

De omstanders vroegen zich verbaasd af: wat doen die gasten hier zo vroeg? Hoe komen ze daarbij? Zou het waar zijn? Dat zou toch té gek zijn! Sommigen schudden hun hoofd; wat hébben die kerels?


En Miriam? Zij liet het allemaal bezinken.

Ze moest terugdenken aan dat moment. Die engel, misschien dezelfde engel? Die boodschap! Zij? Simpel meisje uit Nazareth? Zij de moeder van de Messias van Israël? Zij, Miriam, zwanger, en dat zonder man? Ze was immers pas verloofd, en nog niet getrouwd?
Ze had zich bereid verklaard, ook al snapte ze er helemaal niks van. Zwanger worden? Zonder man? Ja, bij G’d kan alles; Hij maakte mensen uit klei, dan kan hij ook iemand maken door middel van een vrouw zonder daarbij een man nodig te hebben.

Zo was ze een avontuur ingegaan met mooie, maar ook heel moeilijke momenten. Wat zou mama ervan zeggen, en Jozef? Zou hij haar geloven, en zo niet, wat dan? Ze zag er eigenlijk enorm tegenop. En Jozef, die schat, ze kon het hem toch niet aandoen? Zomaar eventjes vertellen dat ze zwanger was? Een giga storm joeg door haar hoofd.

En ja hoor. Wat wás Jozef ontgoocheld. Hij dacht écht dat ze vreemdgegaan was. Wát een verdriet, wát een narigheid? Maar ja, wat die engel had verteld was tóch vele malen belangrijker da haar eigen relatie, al hield ze nóg zoveel van Jozef. Het deed haar wel ontzettend pijn; het idee dat Jozef écht dacht dat…

Gelukkig had hij die droom. Dat had álles opgehelderd voor Jozef. Van een ontroostbare gebroken man was hij plotsklaps veranderd in de meest zorgzame aanstaande echtgenoot die er op de hele wereld kon zijn! Wat kan Hasjem toch wonderen doen! Allebei hadden ze nu zo’n wonder meegemaakt. En nu die herders dus ook nog!


Hoofdstuk 3

‘Hoe lang is het nu alweer geleden dat een deel van ons volk (16) terugkeerde naar Jeruzalem?’
 ‘Om precies te zijn 453 jaar geleden kreeg ons volk toestemming van Artaxerxes (17) om terug te gaan.’

‘Waarom zouden onze voorouders niet zijn meegegaan? ‘
‘Ze hadden het hier toch goed; ze bekleedden ministersposten en sommigen waren raadsleden van de koning, dan ga je niet zomaar naar een onbekende uithoek van het rijk om een oude belofte na te jagen, toch? Het leven is hier goed, dat zijn jullie toch met me eens?

Maar die belofte van een Messias, die koning zal worden, die is nooit vergeten, vooral in moeilijke tijden waren er altijd wel Joden die toch teruggingen.’

‘Ook weleens over nagedacht?’

‘Weleens, maar ja, we kunnen hier onze plek toch niet leeg achterlaten? We zijn hier nuttig en onmisbaar.’

 ‘Maar áls die Messias er komt, dan ga ik wel hoor.’

 ‘Ik ook, denk ik.’
‘Volgens de profeet Daniël (18) zou het niet lang meer duren voordat er sprake is van een Gezalfde, een Messias.’


De oosterse avond kleurde goudgeel met bloedrood.

In de koelte zaten ze bij elkaar, de leraren van de hogeschool voor astrologie, die wijd en zijd bekend stond vanwege de ontdekkingen die er gedaan waren op het gebied van sterrenkunde, maar vooral van de betékenis van de verschillende constellaties, én de vérstrekkende gevolgen ervan, voor wat er zich op aarde afspeelde.

Ze discussieerden tot diep in de nacht. De nacht waarin de geest zich onttrekt aan de aardse drukte en het besef van de grootsheid van het firmament, van tijd en eeuwigheid, de ruimte krijgt.


Die nacht zagen ze het: een ster die anders was dan anders; feller, blinkender, helderder.
Daar! Daar in het west-zuid-westen, dáár stond hij te schitteren!

Met stomheid geslagen keken ze. Ze keken alleen maar; verbaasd, verwonderd, maar vooral nieuwsgierig.

‘Is dat niet in de richting van Jeruzalem?’
Onderbrak de oudste van het gezelschap de stilte.

Opwinding overviel de anders zo bezadigde mannen!

‘Dit is nieuw!’

‘Dit is bijzonder!’

‘Dit is groot!

 ‘Dit heeft betekenis!’

Ze haastten zich naar hun tempel waar de boeken lagen. Van slapen kwam die nacht niets meer.
Kaarsen werden aangestoken. Boekrollen uitgerold. Meetstokken en passers erbij gepakt.

‘Zou het kunnen?’ ‘Zou het dan toch? ‘

Ze keken elkaar aan. Zonder woorden begrepen ze het; dit móest iets betekenen dat te maken heeft met de Messias, de Koning van de Joden, de Beloofde bevrijder van Israël!
Er werden data genoteerd en de eerste plannen kwamen spontaan op: We moeten erheen!
Maar dat was sneller gezegd dan gedaan. Wanneer ze besloten om écht te gaan, dan zou dat een heleboel voorbereiding vergen. Wisten ze eigenlijk precies hoe ver het was? Welke landschappen ze zouden moeten doorkruisen? Waar ze onderweg voedsel en water konden krijgen voor henzelf en voor hun lastdieren?

En natuurlijk geschenken! Wat en hoeveel? Je kon bij een koning niet met iets goedkoops aankomen. Nee, ze moesten koninklijke geschenken verzamelen.
Allereerst goud, het meest waardevolle metaal.
En om de gewijde dimensie van deze geboorte te benadrukken zou wierook niet mogen ontbreken.
En natuurlijk heilige zalfolie met mirre. De Messias is tenslotte de Gezalfde die is voorspeld!


Sukkot was voorbij. Het was werkelijk één groot feest geweest in Jeruzalem. De tempel was het bruisend middelpunt van alle festiviteiten geweest. Er was muziek, rituelen, dans, en offers, véél offers. De geur van gebraden vlees hing nog in de stad, die krioelde van de feestgangers uit de hele wereld. Joden waren er uit allerlei culturen en gemeenschappen. Maar vooral die laatste dag, Simcha Thora (19), was een climax van vrolijkheid en blijdschap. Rabbijnen dansten met de heilige Thora-rollen dat het een lieve lust was.

Nu de feestelijkheden beëindigd waren, was de grote uittocht weer begonnen. Drommen mensen verspreidden zich over de wegen rond Jeruzalem.

Ook vanuit Bethlehem liep een stoet mensen oostwaarts richting de oversteekplaatsen over de Jordaan. Ze kwamen een gezinnetje tegen; een vader en een moeder met een baby. Moeder hield, zittend op een ezel, haar kleine vast onder haar omslagdoek. Het hummeltje was nog zó klein, nog maar acht dagen.
Ze waren tegen de stroom mensen in onderweg naar de tempel. Jeshua zou daar, zoals de Thora voorschrijft, besneden worden en voorgesteld aan Hasjem, vertegenwoordigd door de dienstdoende priester.


Als kind al had Simeon zó’n verlangen naar de komende Messias; alles wat over Hem geschreven stond had hij uit zijn hoofd geleerd! En dat was een heel groot gedeelte van de hele Tenach! (21) En G’d had zijn verlangen gezien. Gods Geest was op hem en G’d had hem beloofd dat hij tijdens zijn leven de Messias nog zou zien. Maar nu was hij al op leeftijd. De Messias zou dus niet lang meer op zich laten wachten…

Waar het vandaan kwam begreep hij niet zo direct, maar hij móest erheen; naar de tempel!

Simeon haastte zich door de straten van Jeruzalem. Onderweg zag hij een man die een ezel aan de leidsens had. Hij hield even in, bleef staan en vroeg zich af wat het nu geweest was dat hem op weg gestuurd had.

Nou vooruit, laat ik er toch maar heen gaan. Oplettend liep hij verder. Daar, in de buurt van de stallen van de tempel, daar stond nét zo’n ezeltje als dat van die man die hij net tegengekomen was. Hij werd nieuwsgierig en deed een stap harder.

Amper de offerkist voorbij zag hij ze; het gezinnetje van de ezel.
Hij zag ze met zijn ogen. Maar hij zag ze óók in de Geest!
Opwinding overviel hem! Zou het? Zou het écht?!

Hij liep op Jozef en Miriam af. Miriam schrok een beetje, maar ze besefte dat het met Jeshua te maken had, dat deze man zo direct naar ze toekwam.

Simeon stak zijn handen in de lucht van vreugde, strekte ze uit naar Jeshua. Van de weeromstuit legde Miriam haar baby in de armen van de oude man. Die spontaan begon te zingen:
“Nu laat U, Heer, uw dienaar in vrede sterven, zoals U ook heeft gezegd. Want nu heb ik Hem gezien, door wie U alle volken gaat redden. Hij is het Licht voor alle volken. En vanwege Hem zullen de mensen het volk Israël dankbaar zijn.” (Lukas 2:29-32 BB)

Jozef en Miriam waren stomverbaasd. Simeon zei nog tegen ze dat hun baby, de Messias van Israël, mensen zou redden, maar dat hij ook vijanden zou hebben. En dat Miriam op een dag kapot zou zijn van verdriet, ‘een zwaard door je ziel’, noemde hij dat.
Dat klonk best griezelig, al begreep Miriam toen nog niet dat er écht zo’n moment zou komen, 33 jaar later.


Getik op de grond. Vanuit de zuilengang kwam met haastige tred een oude vrouw recht op Jozef en Miriam aflopen. Ze liep gebogen, met een stok, ze moest ver in de tachtig zijn. Maar haar ógen! Die ogen waren zo levendig als die van een jonge meid!
Ze dankte en prees Hasjem voor de vervulling van Zijn belofte.

Anna, zo heette ze, was al heel lang weduwe en ze woonde in de tempel; ze kwam bijna nooit buiten, maar nu?! Ze snelde, zo hard haar oude benen haar konden dragen de tempel uit, de straat op! Tik, tik, tik; Iedereen moest het horen: de Messias is geboren!

Na deze bijzondere ontmoetingen voldeden Jozef en Miriam aan de in de Thora voorgeschreven verplichtingen: De oudste Zoon moest aan Hashem worden gewijd en daar hoorde ook een offer bij; in hun geval twee tortelduiven. Hiervoor brachten ze een bezoek aan de dienstdoende priester, waarna ze weer op weg gingen naar Bethlehem.


De sukka was alweer afgebroken. Gelukkig konden ze voorlopig logeren bij Sifra in haar kleine witte huisje-met-de-gele- klimroos.
Moe, maar verwonderd, vertelden ze Sifra wat ze allemaal hadden meegemaakt.
Sifra verwende ze met heerlijk eten. De phatne was al voorverwarmd voor de baby. Die phatne had Sifra maar meegenomen uit de sukka toen die afgebroken werd; dan kon die voorlopig nog dienen als wiegje voor Jeshua.


Hoofdstuk 4

Consternatie in Jeruzalem.

Een karavaan uit een ver gebied kwam de stad inrijden. deftige oosters uitgedoste heren op kamelen, bepakt en bezakt met heel veel goederen.
Iemand die voorop reed vroeg aan een voorbijganger naar de weg: Ze wilden de koning spreken!
Het zag eruit als een belangrijk gezelschap. Het leek op een staatsbezoek, maar dan zou Herodes ze toch welkom heten? Wel gek dit.

De voorbijganger wees de weg naar de poort waar in vol ornaat de schildwachten stonden. Die waren ook verbaasd.
‘De koning spreken? En dat zonder afspraak voor een audiëntie?’
Omdat ze er zo voornaam uitzagen en het een hele grote groep was ging er toch maar een schildwacht naar binnen om een lakei te vragen de koning te waarschuwen.

Herodes riep zijn schildknaap. ‘Geef me snel mijn kroon en scepter! Vlug. Er staan belangrijke mensen op me te wachten!’
Even later verscheen de koning statig in de hoofdpoort.
‘Welkom heren! Het genoegen is geheel mijnerzijds.’ Herodes maakte een minzaam buiginkje.

De meest voornaam uitziende van de mannen was van zijn rijdier afgestapt en boog zich drie keer voor Herodes.
‘O koning, leef in eeuwigheid! Wij komen uit het verre land van de Chaldeeën. Wij hebben daar een teken ontvangen; een ster zó helder en duidelijk, dat het wel om een koninklijke boodschap móest gaan. Deze ster stond vanuit onze woonplaats gezien, juist in de richting van Jeruzalem. Aangezien wij bekend zijn met de historie van de Joden, hun wijsheden en de plaats van uw eeuwige stad Jeruzalem, brengt de boodschap van deze ster ons in alle nederigheid voor uw troon, o majesteit.’
De tweede in het gezelschap vervolgde:
‘Zo het uwe majesteit goeddunkt, vergun ons het genoegen eer te brengen aan uw zoon. Wij willen dit niet doen met lege handen. Wij hebben voor uw zoon kostbaarheden meegebracht uit Babylon om hem te verwelkomen.’

Herodes was in shock. Hoezo een Koning? Er was voor zover hij wist geen prinsje geboren.
Héél even maar was hij in de war. Toen herwon hij zijn waardige houding.

‘Heren, mogen wij u ontvangen met koninklijke gastvrijheid.’ Zo probeerde hij de situatie te redden. ‘Laat ons uw rijdieren verzorgen en in mijn paleis is meer dan voldoende ruimte om te overnachten. (Aanvulling 1)
U kunt hier verblijven totdat de door u gevraagde ontmoeting geregeld is.’

Een groep stalknechten ontfermde zich over de kamelen. De dieren kregen te drinken. Wagens met het beste veevoer kwamen aangerukt en het hoog bezoek werd naar de gastenverblijven gedirigeerd.


‘Zo, die zijn even zoet. Maar hoe zit dat met die zogenaamde Koning van de Joden?’
Herodes had snel een stel Schriftgeleerden laten aanrukken, want zelf had hij zich nooit zo verdiept in de profetieën. Daarin zou toch iets te vinden moeten zijn?

Een farizeeër die de profeten goed kende antwoordde de koning: ‘Majesteit, de profeet Micha voorspelt dat uit Bethlehem, bij Efrath, een Heerser zal voortkomen die namens Hashem regeren zal over Israël en de volkeren. Hij zal Assur en Babylon onderwerpen en vrede brengen.’

‘In Bethlehem dus… ‘
Herodes dacht na: als dit klopt staat mijn regering op het spel en is mijn macht in gevaar.
Hoe lang geleden, zeiden die gasten, dat ze die ster gezien hadden? (Aanvulling 2)
Dat Kind móet gevonden worden, zodat ik mijn maatregelen kan nemen.
Bloeddorst, machtswellust en wraak borrelden in hem op.

Hij zette een vriendelijk en betrokken gezicht op en riep de leider van de delegatie bij zich.
‘Heren, natuurlijk is Jeruzalem een veel te drukke stad om een kwetsbaar koningskind te laten opgroeien. U zult hem vinden in Bethlehem, een uur in zuidelijke richting. Wanneer u uw bezoek gebracht hebt, laat het mij dan weten, zodat ik eveneens de nieuwe koning zal kunnen vereren met een bezoek.’

De volgende morgen vertrok de delegatie richting Bethlehem.


‘Wat is dát nou joh?!’
‘Nee, maar, het zijn er veel meer! Ik tel zó al zeventien kamelen! Zijn die verdwaald of zo?’
‘Ze zien er wel deftig uit.”
‘En zo te zien hebben ze heel wat bagage bij zich, die komen van ver, wat ík je brom!’

De stoet reed het kleine agrarische stadje binnen, waar nu iedereen hen ademloos aanstaarde.

Een van de rijk geklede berijders van een kameel vroeg waar de Joodse Koning was geboren.
‘Hé? Een koning? Wij weten hier van niks hoor. Vast een vergissing.’
‘Een ster? Hoezo een ster. Daar zijn er toch miljoenen van? Hoezo één ster dan?’
Een golf van verbazing en verwarring ging door het dorp.

Het trok Jozefs aandacht. Hij ging naar buiten; poolshoogte nemen.
Ook hij schrok zich een hoedje. Zóveel rijkdom had hij nog nooit bij elkaar gezien!

Hij ving iets op over een koning, die hier geboren zou zijn.
Even dacht hij na. Die belofte aan Miriam die de engel had doorgegeven. Als Zoon van de Allerhoogste zou hij op de troon van zijn vader David zitten. Op een troon zit een koning. De Messias als koning van Israël op de troon van koning David.
Natuurlijk! Ze bedoelden Jeshua!

Jozef stelde zich voor aan de leider van de delegatie en vertelde ze dat hij wist naar Wie ze op zoek waren.
De kamelen werden gestald en afgeladen. De berijders namen de bagage en volgden Jozef naar het kleine huis-met-de-gele-klimroos.

Miriam schrok. Wat was dat toch voor drukte? En ze komen híerheen!
Snel sloeg ze haar omslagdoek om en legde Jeshua terug in de phatne en dekte hem toe. Gelukkig huilde hij niet, ondanks dat ze hem nog moest verschonen.

‘Schat! Er is bezoek! Helemaal uit Babylon! Niet te geloven!’ Hijgend kwam Jozef het huisje binnen.
‘Hoezo? Wat komen die doen?’
‘Ze zoeken de pasgeboren Koning van de Joden.’ Jozef vond het ook apart!
‘Hoezo een Koning?’
‘Nou, denk eens na; wat heeft die engel je verteld? Hij zal op de troon van David zitten!’
‘Ja, je hebt gelijk! Op de troon van David kan alleen een Koning zitten. Natuurlijk!’

Op straat voor het huisje met de gele klimroos waren de dorpelingen toegestroomd om een glimp op te vangen van het exotische gezelschap.

Zo ontving de eenvoudige Sifra een groep Babylonische hoogwaardigheidsbekleders in haar kleine huisje. Het was ineens hélemaal vol! En buiten stond de straat vol met kamelen en nieuwsgierige omwonenden.
Het was géén kraamvisite met beschuit met muisjes en cadeautjes als gedecoreerde rompertjes op de commode. Nee, dit bezoek was van een ándere orde. Een koninklijke!

De wijzen legden hun geschenken voor de koning neer voor de phatne. Het huis wás al vol, er moest ruimte gemaakt worden voor al dat moois!
Miriam keek hoe ze knielden voor haar zoon. Het was een wonderlijk gezicht.
En wát een rijkdom was hun overkomen! Nu konden ze hun leven weer gaan opbouwen!
Misschien toch weer terug naar Nazareth.


Die nacht sliepen er ongewone gasten in de kataluma van Bethlehem.
Die ongewone gasten hadden een ongewone droom. Allemaal dezelfde droom; van Herodes die zijn soldaten op Bethlehem afstuurde. Een nachtmerrie was het!

Ontdaan vertelden ze elkaar de volgende morgen wat ze slapend hadden meegemaakt. Nóg liepen de rillingen hen over de rug. Nee, zíj zouden die moordenaar-koning niet wijzer maken dan hij al was!

Ze zadelden hun kamelen en vertrokken oostwaarts, in plaats van de noordelijke weg naar Jeruzalem te nemen.


Naschrift

De Bijbel vertelt hoe het verder ging met Jozef en Maria, zoals Miriams naam is vertaald, en met Jeshua, die met zijn Griekse naam Jezus wordt genoemd. Hoe ze naar Egypte moesten vluchten voor Herodes, hoe de nachtmerrie van de wijzen uitkwam, verschrikkelijk!

Maar ook dat mooie verhaal van Jeshua, toen hij Bar Mitswa had gedaan en op zijn 12de verjaardag mee mocht naar de tempel en de Schriftgeleerden zulke wijze vragen stelde, dat ze stomverbaasd waren over zijn wijsheid en inzicht!

Hoe zijn jeugd geweest moet zijn? Hij was een lieve gehoorzame jongen, die bezig was in de dingen van zijn Vader, maar ongetwijfeld ook in de dingen van zijn bonus papa. Hij timmerde, zeulde met balken en stenen, en wie weet kon hij prachtig houtsnijwerk maken?


Als beroepsklusser heb ik me vaak verwant gevoeld aan die Timmerman uit Nazareth.
Naast het ultieme wonder dat Hij aan het kruis voor mij deed, is Hij ook mijn voorbeeld.
Soms, bij een lastige klus, vroeg ik Hem wel eens: Hoe zou U dit doen? En vaak kwam er dan ook nog een oplossing!

En wanneer ik als schipper op de Oosterschelde voer, of op de Westerschelde, op het Markermeer of het IJsselmeer, en het stormde, dan was Hij er ook! Nét als toen hij de storm stilde en de discipelen, en ik dus ook, zich afvroegen: Wie is Hij toch, dat Hij wind en golven onder controle heeft?
Zo voer ik veilig met mijn ‘scheepje onder Jezus’ hoede.’

Het is echt een voorrecht wanneer je de metaforen voor het leven, zoals stormen die alles op zijn kop zetten, of duisternis of mist, als je het niet meer ziet zitten, in de natuurlijke realiteit mag meemaken. Het verdiept de verwondering hoe groot God is en hoe sterk zijn machtige arm!

Lieve lezer, ook al heb je nooit als schipper gevaren, al heb je misschien twee linkerhanden, Gods principes gelden voor iedereen!
Heb je je wel eens écht gerealiseerd wat die engelen zongen: ‘in mensen een wélbehagen’?
Ook jij bent waardevol voor Hem! Hij is écht, jazeker, écht echt! En Hij ziet jou zitten!

Welbehagen.
Genoeglijk, genieten van iets of iemand.
Ik ben altijd een knutselaar geweest. Ik heb getekend, geschilderd, maar vooral veel modellen gemaakt, van schepen. En wanneer zo’n schip dan af was, kon ik zó met volle aandacht genieten door er alleen maar naar te kijken. En er dan mee te varen was het einde!


Het zou logisch zijn dat God ook zo naar zijn schepping kijkt. En wanneer anderen mijn mooie creatie beschadigen ben ik altijd diep verdrietig, dan komt mijn bedoeling ermee niet meer tot zijn recht. Maar het blijft mijn ding, en als ik kán doe ik er álles voor om het weer te repareren!
En dát is Kerst! Gods plan om álles wat Hij heeft gemaakt te herstellen! Omdat Hij er zo’n plezier in heeft; zo’n welbehagen! En dát kon alleen door de geboorte, de kruisdood, de opstanding én de hemelvaart van Jeshua!

Hij houdt van je! Zelfs zóveel dat Hij voor jou Mens werd, een Joodse baby, die nog heel veel zou lijden, tot de marteldood aan toe. Dat alles had Hij voor je over om je maar te redden van de eeuwigdurende Godverlatenheid, en je terug te brengen bij je Schepper!

Zoek Hem. Hij belooft dat Hij zich laat vinden! Hij heeft nog nóóit iemand afgewezen, en dat zal hij jou ook niet doen, ook al ben je door alle mensen afgewezen!
Hij organiseert zelfs een feest in de hemel als jij je tot hem keert. En je wordt er zó gelukkig van! Nee, narigheid word je niet bespaard, maar samen met Hem ben je méér dan overwinnaar! Alleen doordat Hij jij jou liefheeft!

Stel Hem en jezelf niet teleur.
Zoek je geluk bij de Baby van Bethlehem.
Hij heeft álle macht, in de hemel, én op aarde!

Hij wacht op jou, lieve lezer!


Woordenlijst

1 speciale sjabbat         De eerste dag van het loofhutten feest was als een sjabbat. (Leviticus 23 34-35)

2 Gibeon                      Een van de Levietensteden ten noorden van Jeruzalem.

3 Miriam                            Joodse naam voor Maria

4 Zacharja                        Beter bekend als Zacharias, de Griekse vertaling van zijn Joodse naam.

5 Hasjem                          Aanduiding voor de naam van God, Wiens Naam niet wordt uitgesproken.

6 Yom Kippoer                Grote verzoendag

7 Sukkot                            Loofhutten feest

8 Kataluma                      Gemeenschappelijke ruimte, soort combinatie van dorpshuis en herberg.

9 Efrath                              Efrata

10 Jesse                            Andere naam voor Isaï, de vader van David.

11 Soeka                          Loofhut

12 Phatne                         Kribbe, etensbak, broodbak. Vgl. Engels voor kribbe = ‘Manger’ met Frans werkwoord ‘manger’ = eten.

13 Jeshua                         Hebreeuws naam van Jezus, zijn echte naam dus.

14 deuropening van de soeka          De soeka was aan 3 zijden dicht met gordijnen, de 4e zijde was open.

15 G’d                                Joodse manier om God’s naam niet helemaal te hoeven schrijven.

16 Ons volk                     Sommige bronnen veronderstellen dat de ’wijzen uit het oosten’ nazaten waren van Joden uit de ballingschap.

17 Artaxerxes                  Zoon van Xerxes (Ahasveros) Vorst van het Perzische Rijk van 465 tot 424 BC.

18 Daniël                          In Daniël 9 wordt gesproken over 70 jaarweken; 70×7 jaar = 490 jaar. Halverwege de 70ste week wordt een ‘Gezalfde uitgeroeid’. Jeshua was 33,5 jaar oud toen hij stierf. Dat was 3,5 jaar voordat de 490 jaar voleindigd waren, dus 490 – 3,5 – 33,5 = 453 jaar na het begin van de 70 jaarweken.                                           

19 Simcha Thora           Letterlijk: Vreugde van de wet. De afsluiting van het Joods religieus jaar. De dag na Simcha Thora begint men op de sjabbat weer te lezen bij de eerste parasja (20), bij Genesis 1:1, om het volgende jaar op Simcha Thora te besluiten met de laatste, Deuteronomium 34:12.

20 parasja                        Elke week wordt op sjabbat in de synagoge een gedeelte van de Thora gelezen. Dit wordt de parasja genoemd.

21 Tenach                    De complete verzameling van De Joodse heilige boeken, komt overeen met het Oude Testament in de Bijbel.


Aanvulling 1

Het paleis van Herodes was omgeven door wallen en torens. Het paleis had grote ontvangstzalen en bevatte gastenverblijven die geschikt waren voor in totaal honderd gasten. De kamers waren geheel ingericht, waarbij veel goud en zilver was gebruikt. Een van de kamers was genoemd naar keizer Augustus, een andere naar Herodes’ vriend Marcus Vipsanius Agrippa. Het paleis werd gekenmerkt door zeer fraai metselwerk met gekleurde stenen die van elders gehaald waren, mooie plafonds en decoraties. De zuilengangen van het paleis hadden elk een eigen stijl. Op de binnenplaatsen waren weelderige tuinen aangelegd met wandelpaden, kanalen en vijvers met bronzen fonteinen.


Aanvulling 2

De reis van de Wijzen uit het Oosten zou volgens het kaartje ongeveer 2300 km lang geweest zijn. Met een snelheid van ca 3 km/u over slechte wegen en door woestijn zou de reis dan 766 uren in beslag nemen.  Wanneer er zeg maar 6 uren per dag gelopen werd, zijn dat 766 : 6 = 128 reisdagen. Gemiddeld elke 4e dag werd er gerust, dus waren ze mogelijk ruim 170 dagen onderweg.

Na een voorbereidingstijd van enkele maanden na het zien van de ster zouden ze eind november vertrokken kunnen zijn en dus in het voorjaar in Jeruzalem gearriveerd kunnen zijn.
Zo zouden ze ook de zomerse hitte hebben vermeden. Het lijkt dus aannemelijk dat ze arriveerden bij Jeshua toen hij een maand of 7 á 8 oud was.

Volgens Mattheus 2:1 arriveerden de wijzen uit het oosten kort na de geboorte van Jeshua. Dit zou kunnen erop kunnen duiden dat bovenstaande aanname realistisch is.

Mattheüs 2:16 geeft echter aan dat Herodes op grond van het verslag van de wijzen concludeerde dat Jeshua nog geen twee jaar kon zijn, zou het kunnen dat de wijzen hun reis in meerdere etappes afgelegd hadden. Misschien was de winter te koud en de zomer te warm?
In dat geval was hun bezoek aan Bethlehem mogelijk een jaar later.
Aangenomen dat de ster voor het eerst verscheen op het tijdstip van Jeshua’s geboorte.

Of zou Herodes gewoon een ruime marge in de leeftijd van de nieuwgeboren koning hebben ingebouwd, toen hij opdracht gaf om alle jongetjes onder de twee jaar in Bethlehem en omgeving te laten doden?

Het is dus niet duidelijk hoe oud Jeshua was toen de wijzen hem bezochten.